ಕದಂಬರಿಗೂ ಮುಂಚೆ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಆಳಿದ ರಾಜವಂಶಗಳು ಯಾರು?
ಕದಂಬರಿಗೂ ಮುಂಚೆ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಆಳಿದ ರಾಜವಂಶಗಳು: ಚುಟು, ಪುನ್ನಾಟ, ಬಾಣರು ಮತ್ತು ಆಳುಪರ ಇತಿಹಾಸ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಯೂರವರ್ಮರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಬನವಾಸಿಯಲ್ಲಿ ಕದಂಬ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸ್ಥಾಪನೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಘಟ್ಟ. ಆದರೆ ಕದಂಬರು ಬರುವುದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಕರ್ನಾಟಕದ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇರಲಿಲ್ಲವೇ?
ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಇತ್ತು.
ಕದಂಬರಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಪ್ರಬಲ ರಾಜವಂಶಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸೇನೆ, ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಚುಟುಗಳು, ಪುನ್ನಾಟರು, ಬಾಣರು ಮತ್ತು ಆಳುಪರು ಪ್ರಮುಖರು. ಈ ರಾಜವಂಶಗಳ ರಾಜಕೀಯ ನೆಲೆ ಮುಂದೆ ಕದಂಬರು, ಗಂಗರು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಯಿತು.
1. ಬನವಾಸಿಯ ಚುಟು ಸಾತಕರ್ಣಿಗಳು
ಕದಂಬರಿಗೂ ಮುನ್ನ ಬನವಾಸಿ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಚುಟುಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಚುಟು ಸಾತಕರ್ಣಿಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇವರ ಆಳ್ವಿಕೆ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ. 1ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದಿಂದ 3ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿದಿತ್ತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇವರು ಶಾತವಾಹನರ ಸಾಮಂತರಾಗಿದ್ದರು. ಶಾತವಾಹನರ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ದುರ್ಬಲವಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚುಟುಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡರು.
ಬನವಾಸಿಯನ್ನು, ಅಂದಿನ ವೈಜಯಂತಿಯನ್ನು, ತಮ್ಮ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಕರಾವಳಿ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವ ಸಾಧಿಸಿದರು.
ಚುಟುಕುಲಾನಂದ ಸಾತಕರ್ಣಿ ಮತ್ತು ಮುಡಾನಂದ ಸಾತಕರ್ಣಿ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜರಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಚುಟುಕುಲಾನಂದರು ತಮ್ಮದೇ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದ್ದು, ಮುಡಾನಂದರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬನವಾಸಿ ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿತೆಂದು ಮೂಲ ಪಠ್ಯ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
ಚುಟು ರಾಜವಂಶದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಭಾವವೂ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿತ್ತು. ರಾಜಕುಮಾರಿ ಶಿವಸ್ಕಂದ ನಾಗಶ್ರೀ ಕೆರೆ ನಿರ್ಮಾಣ, ಬೌದ್ಧ ವಿಹಾರಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ವಿವರಣೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ನಂತರ ಪಲ್ಲವರ ದಾಳಿಗಳ ಪರಿಣಾಮ ಚುಟುಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರ ಕುಸಿಯಿತು. ಆದರೆ ಬನವಾಸಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ರಾಜಕೀಯ ನೆಲೆ ಮುಂದೆ ಕದಂಬರ ಉದಯಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಯಿತು.
2. ಪುನ್ನಾಟರು – ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿ
ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೈಸೂರು, ಚಾಮರಾಜನಗರ, ಹೆಚ್.ಡಿ. ಕೋಟೆ ಮತ್ತು ವಯನಾಡಿನ ಗಡಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಪುನ್ನಾಟರು ಪ್ರಭಾವ ಹೊಂದಿದ್ದರು.
ಪುನ್ನಾಟರ ಆಳ್ವಿಕೆ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ. 2ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ 5ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿದಿತೆಂದು ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ರಾಷ್ಟ್ರಸೇನ, ನಾಗದತ್ತ, ಭುಜಂಗ ಮತ್ತು ಸ್ಕಂದವರ್ಮ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜರಾಗಿದ್ದರು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸ್ಕಂದವರ್ಮರು ನೆರೆಯ ಕದಂಬರು ಮತ್ತು ಪಲ್ಲವರ ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಪುನ್ನಾಟರ ಸ್ವತಂತ್ರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಪುನ್ನಾಟರ ಆರ್ಥಿಕ ಶಕ್ತಿಗೆ ಅವರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ವೈಡೂರ್ಯ ಅಥವಾ ಬೆರಿಲ್ ರತ್ನಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದವು ಎಂದು ಪಠ್ಯ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ರೋಮನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ನಡೆದ ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ಸಂಪತ್ತು ಬಂದಿದ್ದು, ಅದು ಸೇನೆ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ನೆರವಾಯಿತು.
ಪುನ್ನಾಟರ ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಭಾಗವೆಂದರೆ ರಾಜಕೀಯ ವಿವಾಹದ ಮೂಲಕ ನಡೆದ ಮೈತ್ರಿ. ಸ್ಕಂದವರ್ಮರು ತಮ್ಮ ಮಗಳು ಪ್ರಭಾವತಿಯನ್ನು ಗಂಗ ರಾಜ ಅವಿನೀತನಿಗೆ ವಿವಾಹ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು. ಈ ಸಂಬಂಧದ ಮೂಲಕ ಪುನ್ನಾಟ ಮತ್ತು ಗಂಗ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧ ಮತ್ತಷ್ಟು ಗಟ್ಟಿಯಾಯಿತು. ಅವರ ಮಗನೇ ಮುಂದೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗಂಗ ದೊರೆ ದುರ್ವಿನೀತನಾದನೆಂದು ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
3. ಬಾಣರು ಅಥವಾ ಮಹಾಬಾಣರು
ಕರ್ನಾಟಕದ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಇಂದಿನ ಕೋಲಾರ, ಚಿಕ್ಕಬಳ್ಳಾಪುರ, ಹೊಸೂರು ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರದ ಚಿತ್ತೂರು ಗಡಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಣರು ಪ್ರಭಾವ ಹೊಂದಿದ್ದರು.
ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಾಚೀನ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಪೆರುಂಬಾಣಪ್ಪಾಡಿ ಅಥವಾ ಬಾಣರ ನಾಡು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಬಾಣರು ತಮ್ಮನ್ನು ಮಹಾಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ವಂಶಸ್ಥರೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರ ಆರಂಭಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಕೇಂದ್ರ ಕೋಲಾರವಾಗಿತ್ತು. ನಂದಿವರ್ಮ, ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಜಯಾದಿತ್ಯ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜರಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಬಾಣರ ಪ್ರದೇಶವು ಪಲ್ಲವರು ಮತ್ತು ಗಂಗರ ನಡುವಿನ ಪ್ರಮುಖ ಬಫರ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಆಗಿತ್ತು. ಅಂದರೆ, ಎರಡು ಪ್ರಬಲ ರಾಜವಂಶಗಳ ನಡುವಿನ ಭೌಗೋಳಿಕ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ತಡೆಗೋಡೆಯಂತೆ ಬಾಣರ ರಾಜ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು.
ಗಡಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಕೋಟೆಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಗಡಿಭಾಗದ ಯುದ್ಧಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಗ್ರಹಣದಂತಹ ಘಟನೆಗಳ ಕುರಿತು ವೀರಗಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಂತರ ಗಂಗ ದೊರೆ ಶ್ರೀಪುರುಷರ ಸೈನಿಕ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯಿಂದ ಬಾಣರ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಹೊಡೆತ ಬಂತು. ನಂತರ ಅವರು ಗಂಗರು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರ ಸಾಮಂತರಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದರು.
4. ಆಳುಪರು – ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸ
ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಆಳುಪರು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜವಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.
ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಕ್ರಿ.ಶ. 2ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪಠ್ಯ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಬದಲಾವಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕಾಲದವರೆಗೂ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 1200–1300 ವರ್ಷಗಳ ದೀರ್ಘ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಎಂದು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆಳುಪರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಳುವಖೇಡ 6000 ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅವರ ರಾಜಲಾಂಛನ ಎರಡು ಮೀನುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಮತ್ಸ್ಯ ಲಾಂಛನವಾಗಿತ್ತು.
ಉದ್ಯಾವರ, ಬಾರಕೂರು ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರು ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಧಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಕರಾವಳಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ನೌಕಾ ಶಕ್ತಿ ಆಳುಪರ ರಾಜಕೀಯ ಬಲದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳಾಗಿದ್ದವು.
ಕದಂಬರ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಆಳುಪರೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ರಾಜಕೀಯ ವಿವಾಹ ಮತ್ತು ಮೈತ್ರಿ ಸಂಬಂಧಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಯಿತು ಎಂದು ಮೂಲ ಪಠ್ಯ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಆಳುಪರು ತಮ್ಮ ಆಂತರಿಕ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು.
ಹಾಗಾದರೆ ಕನ್ನಡದ ಮೊದಲ ರಾಜವಂಶ ಕದಂಬರು ಯಾಕೆ?
ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಕದಂಬರಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ರಾಜವಂಶಗಳು ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದ್ದರೂ, ಕನ್ನಡವನ್ನು ಆಡಳಿತ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಮೊದಲ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜವಂಶವಾಗಿ ಕದಂಬರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಈ ಪಠ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ನಿರೂಪಣೆ.
ಚುಟುಗಳು, ಪುನ್ನಾಟರು ಮತ್ತು ಬಾಣರ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಕೃತ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಗಳ ಬಳಕೆ ಇತ್ತು ಎಂದು ಪಠ್ಯ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಆಳುಪರು ತುಳು ಭಾಷೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೂ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು. ಆದರೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಕೊನೆಯ ಮಾತು
ಮಯೂರವರ್ಮರು ಕದಂಬ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದದ್ದು ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ತಿರುವು. ಆದರೆ ಅವರಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆಯೇ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಚುಟುಗಳು, ಪುನ್ನಾಟರು, ಬಾಣರು ಮತ್ತು ಆಳುಪರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಸೇನಾ ಶಕ್ತಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದ್ದರು.
ಅವರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಕದಂಬ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಉದಯವು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾಚೀನ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೇಗೆ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.